Testis Kanserinde Yeni Biyobelirteç: miR-371 Nüks Riskini Belirleyebilir
2026 yılı Genitoüriner Kanserler Amerikan Klinik Onkoloji Derneği (ASCO GU) yıllık toplantısında testis kanseri oturumu kapsamında Memorial Sloan Kettering Kanser Merkezi ve Weill Cornell Tıp Fakültesi’nden Dr. Samuel A. Funt, Dr. Ben Tran tarafından sunulan “CLIMATE çalışmasının ilk sonuçları: Klinik evre I testis germ hücreli tümöründe minimal rezidüel hastalığın belirteci olarak miR-371a-3p’nin klinik faydasının değerlendirilmesi” başlıklı araştırmayı tartıştı.
Metastatik germ hücreli tümörlerin büyük çoğunluğu ilk basamakta uygulanan sisplatin temelli kemoterapi ile tedavi edilebilmektedir. Ancak sisplatin temelli tedavilerin işitme kaybı ve kulak çınlaması, kalp ve damar hastalıkları ile testis kanseri sağ kalanlarında ikincil kötü huylu tümörlerin gelişmesi gibi önemli yan etkileri bulunmaktadır. Bu nedenle testis germ hücreli tümörlerinin tedavisinde temel hedef, mümkün olduğunda kemoterapi yükünü azaltmaktır.
Klinik evre I hastalığın tanımı
Klinik evre I testis germ hücreli tümörü şu kriterlerle tanımlanmaktadır:
- Kontrastlı bilgisayarlı tomografide göğüs, karın ve pelviste metastaz bulgusu olmaması
- Şüpheli bulgular varsa bilgisayarlı tomografinin dört ila altı hafta içinde tekrar edilmesi
- Orşiektomi sonrası tümör belirteçlerinin normal düzeylere dönmesi (bu süreç zaman alabileceği için belirteçler bir veya iki haftada bir kontrol edilir)
Bilgisayarlı tomografi normal veya sınırda ise belirteçlerin normale dönmesi beklenebilir ve gerekirse bu süreçte görüntüleme tekrarlanabilir.
Klinik evre I seminomada nüks risk faktörleri
Klinik evre I seminomada nüks açısından önemli kabul edilen iki faktör vardır:
- Rete testis invazyonu
- Tümör çapının dört santimetreden büyük olması
Bu iki risk faktörünün birlikte bulunduğu hastaların yaklaşık yüzde on beşinde beş yıllık nüks riski yaklaşık yüzde otuzdur. Güncellenmiş serilerde daha küçük bir hasta grubunda daha yüksek nüks riski ile ilişkili ek faktörler de tanımlanmıştır.
Ulusal Kapsamlı Kanser Ağı’nın 2026 yılı birinci versiyon kılavuzlarına göre klinik evre I seminomada pT1-pT3 tümörler için güçlü biçimde önerilen yaklaşım aktif izlem (surveillance) olup mevcut risk faktörlerine dayanarak uyarlanmış adjuvan tedavi önerilmemektedir.
Klinik evre I non-seminomatöz tümörlerde nüks riski
Klinik evre I non-seminomatöz germ hücreli tümörlerde en güçlü klinik nüks risk faktörü lenfovasküler invazyondur. Bu bulguya sahip hastaların yaklaşık yarısında hastalık tekrar edebilmektedir.
Bu nedenle Ulusal Kapsamlı Kanser Ağı kılavuzları bu hastalar için şu seçenekleri önermektedir:
- Aktif izlem (tercih edilen yaklaşım)
- Sinir koruyucu retroperitoneal lenf nodu diseksiyonu
- Bir kür bleomisin, etoposid ve sisplatin içeren adjuvan kemoterapi
Dr. Funt, klinik evre I testis germ hücreli tümörlü hastalarla tedavi seçenekleri tartışılırken birçok farklı faktörün göz önünde bulundurulması gerektiğini vurgulayarak, tedaviyi kişiselleştirecek ve hem aşırı tedaviyi hem de yetersiz tedaviyi önleyecek daha iyi biyobelirteçlere ihtiyaç olduğunu ifade etti.
miR-371 biyobelirteci
miR-371 adlı mikro ribonükleik asit belirtecinin geleneksel serum tümör belirteçlerine kıyasla daha yüksek duyarlılığa ve daha kısa yarı ömre sahip olduğu gösterilmiştir.
Ancak orşiektomi sonrası miR-371 düzeyleri ile nüks riski arasındaki ilişki konusunda literatürde çelişkili sonuçlar bulunmaktadır. Çalışmalar arasındaki önemli farklardan biri, bazı araştırmaların miR-371 düzeylerini medyan değer üzerinden analiz etmesi, bazılarının ise sonucu yalnızca pozitif veya negatif olarak sınıflandırmasıdır. Ayrıca bu çalışmaların tamamı geriye dönük olup arşivlenmiş örneklere dayanmaktadır.
CLIMATE çalışması
CLIMATE çalışmasına Avustralya ve Yeni Zelanda’daki on iki merkezden, on sekiz yaş ve üzerindeki, histolojik olarak doğrulanmış klinik evre I testis germ hücreli tümörü bulunan ve aktif izlem planlanan hastalar dahil edildi. Hastaların tamamında metastaz bulgusu yoktu.
Hastalar orşiektomiden sonraki altı hafta içinde çalışmaya alındı. Plazma ve serum örnekleri:
- başlangıçta (orşiektomiden sonraki altı hafta içinde)
- ilk yirmi dört ay boyunca her üç ayda bir
- ve nüks sırasında
toplandı.
Çalışmanın birincil amacı başlangıçtaki miR-371 düzeyinin nüksü öngörmedeki pozitif öngörü değerini belirlemekti. İkincil amaç ise plazma ve serum ölçümlerinin performansını karşılaştırmaktı.
Çalışma 2021 ile 2025 yılları arasında iki yüz hastayı kaydetti. Hastaların ortanca yaşı otuz üçtü (yirmi iki ile yetmiş sekiz yaş arasında).
Veri kesim tarihinden önce başlangıç örnekleri analiz edilen yüz doksan altı hasta değerlendirmeye alındı. Orşiektomi sonrası patoloji sonuçları:
- yüzde altmış saf seminom
- yüzde kırk non-seminomatöz tümör
şeklindeydi.
Ortanca izlem süresi 18,9 ay idi. Bu süre içinde kırk hastada (yüzde yirmi) nüks gelişti. Ortanca nüks süresi 4,2 ay olarak belirlendi.
Plazma örnekleri ile yapılan miR-371 ölçümlerinin serumdan daha iyi performans gösterdiği görüldü. Eğri altındaki alan değeri plazma için 0,77 iken serum için 0,69 idi. Bu bulgu Dr. Funt’un grubunun Memorial Sloan Kettering Kanser Merkezi’nde yaptığı küçük bir çalışma ile de desteklendi.
miR-371 ve nüks riski
Başlangıçta saptanabilir miR-371 düzeyine sahip hastalarda nükssüz sağkalım anlamlı şekilde daha kötüydü.
- Tehlike oranı: 10,3
- Güven aralığı: yüzde 95 için 5,3 – 19,8
- Anlamlılık düzeyi: p < 0,001
Yirmi dört aylık nükssüz sağkalım:
- miR-371 pozitif hastalarda yüzde otuz iki
- miR-371 negatif hastalarda yüzde seksen dokuz
olarak bulundu.
Primer tümör özelliklerine göre yüksek riskli kabul edilen hasta gruplarında da miR-371 belirteci, nüks gelişen hastalar ile gelişmeyenleri ayırt etmede başarılı oldu.
Çalışmanın yorumlanması
Dr. Funt, CLIMATE çalışması için şu sonuçları paylaştı:
- Bu çalışma, klinik evre I testis germ hücreli tümörlerinde minimal rezidüel hastalığın belirteci olarak orşiektomi sonrası plazma miR-371’in ileriye dönük olarak değerlendirildiği bir araştırmadır.
- miR-371 pozitifliğinin nüksü güçlü biçimde öngördüğü ve mevcut risk sınıflandırma yöntemlerinden daha iyi performans gösterdiği görülmüştür.
- Ancak bu analiz ara analizdir ve ortanca izlem süresi görece kısadır.
- Ardışık örneklerin analiz sonuçları henüz beklenmektedir.
Araştırmacılar ayrıca şu soruların yanıtlanmasını beklemektedir:
- miR-371 artışı klinik nüksten daha önce mi ortaya çıkmaktadır?
- Nüksün beklenenden daha kısa sürede görülmesi başka hasta gruplarında sonuçların tekrarlanabilirliği konusunda soru işaretleri yaratır mı?
Bu konuda doğrulama çalışmaları devam etmektedir.
Klinik kullanıma hazır mı?
Dr. Funt’a göre miR-371 henüz klinik uygulamada tedavi kararlarını yönlendirmek için hazır değildir. Bunun başlıca nedenleri şunlardır:
- Ölçüm yöntemleri ve eşik değerlerinin farklı merkezlerde değişken olması
- miR-371 pozitif hastalığın doğal seyrinin tam olarak bilinmemesi
- test sonucunun hastalarda kaygı düzeyini artırma olasılığı
- sağlık hizmetlerine erişim ve eşitlik konuları
- hangi durumda ve nasıl müdahale edileceğine dair veri eksikliği
ctDNA ile karşılaştırma
Bir diğer soru ise dolaşımdaki tümör DNA’sının minimal rezidüel hastalığın saptanmasında miR-371’den daha iyi olup olmadığıdır.
Testis germ hücreli tümörlerinde dolaşımdaki tümör DNA’sı hakkında diğer kanser türlerine kıyasla daha az veri bulunmaktadır. Ayrıca bu testler daha pahalıdır, tümör dokusu gerektirir ve sonuç alınması daha uzun sürer. Buna rağmen ticari olarak daha yaygın şekilde kullanılmaktadır.
Gelecekteki çalışmalar
Dr. Funt’a göre miR-371, girişimsel klinik çalışmalarda kullanılmak için uygun görünmektedir. Özellikle CLIMATE çalışmasının sonuçları, orşiektomi sonrası plazma miR-371 pozitifliğinin iki yıllık nükssüz sağkalım ile güçlü bir ilişki gösterdiğini ortaya koymuştur.
Bu amaçla planlanan çalışmalardan biri de CLARITY adlı klinik araştırmadır.
Sonuç
Dr. Funt sunumunu şu ana mesajlarla tamamladı:
- CLIMATE çalışması, orşiektomi sonrası plazma miR-371 pozitifliğinin klinik evre I testis germ hücreli tümörlerinde nüks riskini anlamlı şekilde sınıflandırabildiğini göstermiştir.
- Ancak şu an için rutin klinik kullanımı destekleyecek yeterli veri bulunmamaktadır.
- Test yöntemlerinin standardizasyonu, hastalığın doğal seyrinin anlaşılması, hasta kaygısı ve erişim konuları çözülmelidir.
- Mevcut veriler miR-371 temelli girişimsel klinik çalışmaların planlanmasını güçlü biçimde desteklemektedir.
